Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Kurumsal Akademik Arşivi
DSpace@Bilecik, Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi tarafından doğrudan ve dolaylı olarak yayınlanan; kitap, makale, tez, bildiri, rapor, araştırma verisi gibi tüm akademik kaynakları uluslararası standartlarda dijital ortamda depolar, Üniversitenin akademik performansını izlemeye aracılık eder, kaynakları uzun süreli saklar ve telif haklarına uygun olarak Açık Erişime sunar.
DSpace@Bilecik, üyelik gerektirmeyen herkese açık bir sistemdir. Üyelik ve veri girişi sadece BŞEÜ mensuplarına (Öğrenci, idari ve akademik personel) özeldir.
Güncel Gönderiler
Ahmed Davudoğlu ve hadisçiliği
(ISARC, 2025) Dinç, Mehmet; Efendioğlu, Mehmet
İslam’da Kur’an’dan sonra dinin ikinci esasını teşkil eden hadis, meseleleri dini açıdan çözme
konusunda başvurulan önemli bir kaynaktır. Geçmişten günümüze bu alanda pek çok âlim yetişmiş
ve farklı eserler kaleme almışlardır. Türk asıllı hadis âlimlerinin de bu alandaki çalışmaları ve
faaliyetleri dikkat çekmektedir. Hadis konuları üzerinde çalışan Türk âlimlerden biri Ahmed
Davudoğlu’dur. Aslen Bulgaristanlı olan Davudoğlu, Türkiye’ye geldikten sonra dinî ilimler
alanında çalışmalar yapmış, özellikle de hadis konusunda Selâmet Yolları, Sahih-i Müslim Tercemesi
ve Şerhi, Müsned-i EbuBekri’s Sıddık isimli çalışmalar yapmıştır. Onun bu çalışmaları bugün
akademik tezlerde ve makalelerde kaynak olarak kullanılmakta, hadis alanında önemli bir boşluğu
doldurmaktadır. Böyle olduğu halde onun hadisçilik yönü üzerinde pek durulmamış, bu yönünü ele
alan bir çalışma yapılmamıştır. Bu bildiride Ahmed Davudoğlu’nun kısaca hayatı, hadise dair eserleri
ve eserlerinden hareketle hadisçiliğinden bahsedilecek, özellikle hadis tarihi, hadis terimleri, hadis
çeşitleri ve hadis yorumları üzerinde durulacak, bu alanda hadise yaptığı katkılar hakkında bilgi
verilecektir. Genelde şerh nitelikli olan Davudoğlu’nun eserlerinde kullandığı şerh metodu, yaptığı
yorumlar, güncel konulara dair açıklamalar değerlendirilecektir.
Ahmed Davudoğlu'nun hayatı, eserleri ve Selâmet Yolları isimli eseri bağlamında hadisçiliği
(Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, 2025) Dinç, Mehmet; Efendioğlu, Mehmet
İslam’da, Kur’an-ı Kerim’den sonra dinin en önemli ikinci temel kaynağını, dini meselelerin
anlaşılması ve çözüme kavuşturulmasında başvurulan vazgeçilmez bir referans niteliğinde olan
hadisler oluşturmaktadır. Bu alanda, tarih boyunca Türk kökenli âlimler de dâhil olmak üzere
pek çok âlim yetişmiş; çeşitli eserler kaleme alarak hadis ilminin gelişimine katkı sağlamıştır.
Bu âlimlerden biri de, aslen Bulgaristan doğumlu olan Ahmed Davudoğlu’dur (ö.1983). O’nun
Müsned-i Ebû Bekri’s-Sıddîk, Sahîh-i Müslim Tercemesi ve Şerhi ile Selâmet Yolları adlı
eserleri, hadis ilmine önemli katkılar sağlamakta ve önemli bir eksikliği gidermektedir. Buna
rağmen, onun hadisçiliği ayrıntılı biçimde ele alınmamıştır. Bu durum, onun ilmî mirasının
daha yakından değerlendirilmesini gerekli kılmaktadır. Bu çerçevede araştırmamızın konusu,
20. yüzyılda yaşamış önemli fıkıh ve hadis âlimlerinden Ahmed Davudoğlu’nun hayatı, ilmî
çalışmaları ve özellikle “Bülûğu’l-Merâm Tercümesi ve Şerhi: Selâmet Yolları” isimli eseri
bağlamında hadisçiliğidir. Bu çalışma literatür taraması ve tahlil şeklinde gerçekleşmiştir. Bu
doğrultuda çalışma dört bölümden oluşmaktadır. Birinci bölüm, giriş niteliği taşımakta olup
araştırmanın konusu, amacı, yöntemi ve kavramsal çerçevesini ortaya koymaktadır. Ayrıca,
eserde “musannif” olarak geçen İbn Hacer el-Askalânî’nin (ö. 852/1449) biyografisi ve onun
Bülûğu’l-merâm min edilleti’l-Ahkâm eserine dair bilgiler sunulmaktadır. Ardından,
Davudoğlu’nun şerhinde faydalandığı Emir es-San’ânî’nin (ö. 1182/1768) hayatı ve Sübülü’s
Selâm adlı eseri tanıtılmaktadır. İkinci bölümde, öncelikle Davudoğlu’nun yaşadığı döneme
kısaca değinildikten sonra hayatı, ilmî ve şahsî yönü, itikadî görüşleri ve mezhep anlayışı ele
alınmakta; ardından Davudoğlu’nun reform hareketlerine bakışı, eğitim hayatı ile din eğitimi
ve öğretimine katkıları incelenmektedir. Bu bölüm, onun öğrencilerine yer verilmesinin
akabinde kaleme aldığı eserlerin tanıtımıyla sona ermektedir. Üçüncü bölümde, Davudoğlu’nun
Selâmet Yolları adlı eseri ekseninde hadisçiliği incelenmektedir. Bu çerçevede, Davudoğlu’nun
hadis eserleri kaleme alma sebepleri ve bu eserler hakkında kısa bilgilendirmeye, son olarak
Selâmet Yolları adlı eserin tanıtımı, şerh yöntemi ve içerdiği güncel hususlara ve eserin genel
değerlendirmesine Sübülü’s-Selâm ile karşılaştırma yapılarak yer verilmektedir. Son bölüm,
tüm bu inceleme ve tahliller neticesinde çalışmadan elde edilen bulguların bütüncül bir
değerlendirmesinin yapıldığı ve araştırmanın sonuçlarının sunulduğu kısımdır.
Anahtar Kelimeler: Hadis, Şerh, Tercüme, Ahmed Davudoğlu, Selâmet Yolları
Yem şalgamı (Brassica rapa L.) ile yem bezelyesinin (Pisum arvense L.) farklı karışımlarının kuru ot verimi ve kalitesi
(Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, 2026) Yıldırım, İlknur; Gülümser, Erdem
Bu çalışma Bilecik ekolojik koşullarında yem şalgamı “YŞ” (Brassica rapa L.) ile yem bezelyesi “YB” (Pisum arvense L.) karışımlarının (yem şalgamı: yem bezelyesi sırasıyla %100:0, %50:50 %25:75, ve %0:100) kuru ot verimi ile kalitesinin belirlenmesi amacıyla yürütülmüştür. Çalışma iki yıl (2022-2023 ve 2023-2024) ve Tesadüf Blokları Deneme Desenine göre 3 tekrarlamalı olarak yürütülmüştür. Hasat, yalın yem şalgamı ve karışımlarda yem şalgamının çiçeklenme dönemi, yalın yem bezelyesinde ise alt baklaların olgunlaştığı dönemde yapılmıştır. Karışımlarda tür bileşeni, kuru ot verimi, ham protein oranı, protein verimi, asit deterjanda çözünmeyen lif, nötr deterjanda çözünmeyen lif, potasyum, fosfor, kalsiyum, magnezyum ve kondanse tanen içerikleri belirlenmiştir. İki yıllık sonuçlara göre; en yüksek kuru ot ve protein verimi aynı istatistiksel grupta yer alan %100YŞ (8.55-1.74 t/ha) ve %50YŞ+50YB (9.15-1.95 t/ha) karışımından elde edilmiştir. Yem şalgamı ile yem bezelyesi karışımlarının potasyum, fosfor, kalsiyum ve magnezyum içerikleri sırasıyla %2.94-2.17, %0.52-0.37, %1.07-1.03 ve %0.47-0.35 arasında değişmiştir. En yüksek kondanse tanen içeriği %2.04 ile yalın yem bezelyesinden, en düşük ise %1.85 ile yalın yem şalgamından elde edilmiştir.
Çalışma sonucunda, yalın yem şalgamı ve %50 yem şalgamı + 50 yem bezleyesi karışımı kuru ot verimi ve kalitesi açısından diğer işlemlere göre daha üstün performans sergilemiştir. Ancak, Brassica türleri yüksek sekonder metabolit içermekte olup, bu maddeler ise hayvan sağlığı açısından bazı problemler ortaya çıkarabilmektedir. Bu nedenle, Bilecik ekolojik koşullarında %50 yem şalgamı + 50 yem bezleyesi karışımının daha uygun olacağı sonucuna varılmıştır.
Fibonacci ve benzeri sayı dizilerinin kısmi toplamlarının bölünebilirlikleri ve uygulamaları üzerine
(Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, 2026) Yalçın, Ramazan; İnam, İlker
Beş bölümden oluşan bu çalışmanın ilk bölümünde Fibonacci sayılarının temel özellikleri verilmiş ve kısmi toplamları tanımlanmıştır. Bu kısmi toplamların ilginç özellikleri vardır. Örneğin ilk 10 Fibonacci sayısının toplamı tam olarak 7. Fibonacci sayısının 11 katına eşittir. Literatürde yer alan güncel bir makale incelenerek bu tarz bir hesaplamanın hem Fibonacci sayıları hem de diğer sayı dizilerinde yapılıp yapılamayacağı sorusuna cevap aranmıştır. Çalışmanın özgün kısmını oluşturan beşinci ve son bölümünde ise Ramanujan-Brocard benzeri bazı Diophantine denklemlerinin çözümleri bulunmuştur.
1916 Basmacı İsyanı ve Türkmenistan’daki Etkileri
(İdeal Kültür Yayıncılık, 2025) Şener, Valida; Topal Doğan, Kadriye
Ruslar için günümüzdeki Türkmenistan bölgesi, ekonomik, jeopolitik ve siyasi
sebeplerle dünya politikasında önemli bir konuma sahiptir. Rusların bu stratejik
bölgeye olan ilgisi 19. asrın başlarından itibaren özellikle Trans-Hazar bölgesinde
artış göstermiştir. 20. asrın başında bölge tarihinde iz bırakan olaylardan
biri de 1916 Basmacı İsyanı olmuştur.
Birinci Dünya Savaşı’nın devam etmesi zaten az olan imkânları daha da kısıtlı
hale getirerek isyanlara zemin hazırlamıştır. Mücadelenin temel amacı Türkmen
topraklarından Rusları çıkararak bağımsız bir devlet kurmak olmuştur. Bunun
yanı sıra, köylülerin toprak meseleleri, yüksek vergiler, sanayi devrimi ile ortaya
çıkan işçi problemleri ve gazetelerde çıkan Türkistan ile ilgili haberler isyanın nedenleri
arasında yer almıştır. “Türkistanskiye Vedomosti” gazetesinde, Türkistanlıları
cephe hizmetlerinde çalıştırmak üzere askere almak için seferberlik ilan edileceği
haberi yayınlanmıştır. Bu durum bölgede geniş çaplı bir tepkiye yol açmıştır.
1916 Basmacı İsyanı hem isyancılar hem de Ruslar açısından ağır sonuçlara
sebep olmuştur. Çatışmalar sırasında birçok insan ölmüş, köyler yok edilmiş, hayvan
sürüleri telef olmuş ve yaşam standartları kötüleşmiştir. İsyanın bastırılması, Çarlık rejiminin gücünü pekiştirmek yerine, rejimin zayıflamasında etkili olmuş
ve ilerleyen yıllarda Rusya’da Müslüman bağımsızlık hareketlerinin simgesi hâline
gelmiştir.
Bu çalışmada, 1916 Basmacı İsyanı’nın Türkmenistan’daki sosyal, ekonomik
ve siyasi etkileri dönemin gazeteleri ile ilgili Rusça literatür ve arşiv belgeleri kullanılarak
ortaya konulmaya çalışılmıştır.
