Millî Mücadele Romanlarında Bir Temsil Sorunu Olarak Yeşil Gece

Abstract

Reşat Nuri Güntekin’in Yeşil Gece adlı romanı Türkiye’deki Cumhuriyetideolojisinin tezli metinlerinden biri kabul edilmiş, yeşil sembolizmi altındaİslam dininin suiistimali ithamına dayanarak medrese mensupları tarafındantoplumun karanlığa sürüklendiğini iddia etmiş bir metindir. Roman, Yunanişgalinin farklı bir cephesini de ele almıştır. Buna göre, Anadolu’yu işgalekalkışan Yunan komutanların en büyük destekçisi ve işbirlikçisi medresemensubu softalardır. Vatanı, Yunan’dan kurtaracak olanlar ise, aklın,bilimin ve fennin savunuculuğunu yapan aydınlardır. Tahrif edilmiş İslam’ıkendi çıkarları için kullanan medrese mensuplarının Yunan›la işbirliğiyaparak ihanet içerisinde olmaları ve bu ihaneti ortadan kaldırmak içinmodern dünyanın takipçisi öğretmenlerin verdiği mücadele Yeşil Geceromanının görünen yüzüdür. Bu çalışma, romanın satır aralarındakiişaretleri takip ederek kendi söylediklerini inkar eden bir metin olduğunu dilegetirmektedir. Yeşil Gece’de mücadelenin Yunan’a karşı değil İslam’a karşıverildiği, bu sebepten de romanın millî bir cephesinin olmadığı bu çalışmanıntemel iddialarındandır. Cumhuriyet sonrasında Türkiye’de yeni bir nesilyetiştirmek ve devlet kurmak isteyenlerin devrim taraftarlarının Yunan işgalisonrasında kasabaların yerle bir edilmesine sevinçle yaklaştıkları romandagörülmektedir. Çünkü yıkımla birlikte boşalan arazilere modern binalarve kurumlar tesis etmek kolaylaşacaktır. Bu durum medreselilerin ihanetiçerisinde olduğunu anlatmak kadar tehlikelidir. Bu çalışma, günümüzdeeğitim kurumları vasıtasıyla okutulan ve modern Türkiye’nin neye rağmenkurulduğunu gösterdiği iddia edilen bir metnin tahliline dayanmaktadır.Cumhuriyet sonrası Türk romanının kurucusu kabul edilen bu metinlerinmillî bir edebiyatın temsilcisi olup olamayacağı sorgulanmaktadır.