Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi Kurumsal Akademik Arşivi
DSpace@Bilecik, Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi tarafından doğrudan ve dolaylı olarak yayınlanan; kitap, makale, tez, bildiri, rapor, araştırma verisi gibi tüm akademik kaynakları uluslararası standartlarda dijital ortamda depolar, Üniversitenin akademik performansını izlemeye aracılık eder, kaynakları uzun süreli saklar ve telif haklarına uygun olarak Açık Erişime sunar.
DSpace@Bilecik, üyelik gerektirmeyen herkese açık bir sistemdir. Üyelik ve veri girişi sadece BŞEÜ mensuplarına (Öğrenci, idari ve akademik personel) özeldir.
Güncel Gönderiler
Türkiye'de 2002-2024 yılları arasında motor gelişim alanında yapılmış lisansüstü tezlerin incelenmesi
(Eğiten Kitap, 2025) Sevilmiş, Nida Nur; Zileli, Raif
Bu çalışmanın amacı, 2002-2024 yılları arasında motor gelişim alanında Türkiye’de yapılan
lisansüstü tezlerin incelenmesidir. Araştırmanın örneklemini motor gelişim alanında Türkiye’de
yapılmış 25 yüksek lisans, 5 doktora tezi olmak üzere toplam 30 lisansüstü tez oluşturmaktadır.
Lisansüstü tezlerin ‘yayınlanan yıl, tür, üniversite, enstitü, anabilim dalı, çalışma grubu/örneklem,
araştırma yöntemi, çalışma konuları, yöntem bakımından incelenmesi amaçlanmıştır. Araştırma
nitel bir desenle yürütülmüştür. Doküman analizi yöntemi ve içerik analizi tekniği kullanılarak
değerlendirilmiştir. Bu alanda yapılmış çalışmalar incelenerek literatürün gelişim sürecinin
izlenmesi, araştırma eğilimlerinin ortaya konulması ve çalışmalarla ilgili toplu bilgi sunularak
araştırmacı ve okuyuculara içgörü kazandırmak, araştırmacıların gelecekte yapacakları
çalışmalara yön vermek istenmiştir. Ayrıca motor gelişimin diğer gelişim alanlarıyla (bilişsel,
sosyal-duygusal, dil gelişimi vb.) hangi bağlamlarda ilişkilendirildiği ve bu ilişkiler sonucunda
hangi bulgulara ulaşıldığı da belirlenmeye çalışılmıştır. Bu kapsamda, motor gelişimle birlikte ele
alınan diğer gelişim alanları incelenmiştir. Elde edilen bulgular tablo ve grafiklerle
görselleştirilerek sunulmuştur.
Bulgular araştırma yöntemleri bakımından incelendiğinde
deneysel çalışmaların ağırlıkta olduğu, ancak karma ve nitel yöntem kullanımının sınırlı düzeyde
kaldığı gözlemlenmiştir. Lisansüstü tezlerin çalışma grupları incelendiğinde ise sporcular, özel
gereksinimli bireyler ve tıbbi durumu olan bireylerin sıklıkla tercih edildiği görülmüştür.
Araştırma bulguları motor gelişim alanındaki lisansüstü tezlerin büyük oranda sağlık temelli ve
spor temelli müdahalelere odaklandığını; diğer beceri ve gelişim alanlarıyla ilişkili çalışmaların
ise sınırlı sayıda olduğunu ortaya koymuştur. Bu bağlamda, yapılacak yeni çalışmalarda motor
gelişim alanında disiplinlerarası yaklaşımların benimsenmesi ve erken çocukluk dönemi ile ilgili
çalışmaların sayılarının arttırılması, çocuk gelişimi alanına önemli katkılar sağlayacağı
düşünülmektedir.
Yûnus Emre Divanı'nda Tefsîri Unsurlar (Haşir-Mahşer Örneği)
(Oku Okut Yayınları, 2025) Dalar, Halil İbrahim; Bedir, Lokman
Bu araştırmada genel anlamda Yûnus Emre Divanı’nın Kur’an ayetleri ve tefsiriyle bağlantısı araştırılmaktadır. Özel anlamda ise Yûnus Emre Divanı’nda yer alan haşir ve mahşer konuları ile ilgili beyitlerin ayetler ve tefsirlerle irtibatı ve divan ile tefsirlerin karşılaştırılıp ortaya konması konu edinilmektedir. Bu bağlamda divanda yer alan haşir- mahşer konusuyla alakalı yedi beyit ele alınmıştır. Konu bu sekiz örneklem üzerinden izah edilmiştir.
Kültür coğrafyamızda önemli ölçüde yer eden Yûnus Emre Divanı’nın kaynak olarak nelerden beslendiğinin tespit edilmesi, divanı doğru anlamada oldukça önem arz etmektedir. Ayrıca bu bağın tespiti Yûnus Emre’nin şahsiyeti ve manevi olarak takip ettiği yolun ve yöntemin belirlenmesi açısından da önemlidir. Yine ahiret inancıyla ilgili önemli bir yer tutan haşir ve mahşer konularının tespiti ve Kur’an ve tefsirleriyle bağlantısının ortaya konması, Yûnus Emre’nin bu konuda çağdaş olan ve olmayan müfessirlerle arasındaki benzerlik ve farklılıkları belirlenmesi açısından önemlidir.
Müslüman mutasavvıflardan olan Yûnus Emre’nin divanındaki beyitler incelenerek açık ve ima yoluyla belirtilen Kur’an ayetlerinin detaylı bir şekilde belirlenmesi, bu ayetlerin tefsirleriyle divan arasındaki bağın ortaya çıkarılması amaçlanmıştır. Böylece Yûnus Emre’nin İslam anlayışının özelliklerinin belirlenmesi hedeflenmiştir. Bu konuda ahiret inancıyla ilgili önemli bir yer tutan haşir ve mahşer konularının ele alınarak Yûnus Emre’nin bu konulardaki anlayışının ortaya konması amaçlanmıştır.
Yûnus Emre Divanı’nın günümüze ulaşan en eski el yazmalarından olan Fatih Yazması baz alınarak, Kur’an-ı Kerim, Meâli ve Tefsirleri literatür tarama yöntemi kullanılarak bağlantılarının tespit edilmesi, aynı zamanda divan ile tefsirler arasında karşılaştırma yapılmıştır.
Yûnus Emre’nin divanında yer verdiği ahiret konusunun haşir ve mahşer bölümleri incelendiğinde on dört ayete doğrudan atıf olduğu belirlenmiştir. Bu beyitler; İsrafil(as)’in Sûr’a üflemesi, kıyamet ve sonrası insanların kabirlerinden kalkışı, şefaat, amel defterinin verilişini konu edinir. Buradan yola çıkarak Yûnus Emre’nin zihin dünyasında Kur’ân’ın ne derece önemli bir yer tuttuğu sonucuna varılmıştır. Özel amaç olarak ele aldığımız “Haşir-Mahşer" konusu ise yer verdiğimiz yedi beytin Kur’an anlatımlarıyla birçok yönüyle uyuştuğu görülmüş olup, tefsirlerde de beyitleri destekler manada açıklamalara yer verildiği belirlenmiştir.
MUSTAFA AZMİ ÖMER BEY’İN “HANIM KİTABI” IŞIĞINDA GEÇ DÖNEM OSMANLI’DA EV İDARESİ VE GÜNDELİK YAŞAM
(Academy Global Publishing House, 2026) Tüfekçi, Yasemin; Kavak, Mehmet
Bu çalışma, geçiş dönemi Osmanlı-Türk sosyo-kültürel yapısında ev idaresi, halk sağlığı, konut mimarisi, evcil hayvancılık ve toplumsal cinsiyet rollerini disiplinlerarası bir yaklaşım ile ele alan Azmi Ömer’in “Hanım Kitabı” adlı eserinin detaylı içerik ve yapı analizini amaçlamaktadır. Metinde mesken kavramı, yalnızca fiziksel bir barınma alanı olarak değil; toplum sağlığının, bireysel psikolojinin ve modern aile yapısının inşa edildiği temel bir mikro-mekân olarak konumlandırılır. Analiz edilen veriler ışığında; konutların sıhhi koşulları, tifo, sıtma ve akciğer veremi gibi hastalıklarla mücadelede hıfzıssıhha kurallarının hayati önemi, bataklıkların ıslahı ve su kaynaklarının temizliği gibi halk sağlığı politikalarını detaylı bir süzgeçten geçirilmektedir. Ayrıca enerji kaynaklarının kullanımı, karbon monoksit zehirlenmelerine karşı alınacak önlemler ile erken dönem aydınlatma teknolojilerini teknik boyutlarıyla detaylandırmaktadır.
Çalışmanın bir diğer ana odak noktası, kamusal ve özel alanın kadına yüklediği sosyo-ekonomik ve psikolojik misyonlardır. Eser; ideal ev kadını profilini ev bütçesinin yönetimi, hizmetli istihdamının standartlarını, yerli malı kullanımı ve çocuk pedagojisinin bizzat anne tarafından yürütülmesi üzerinde durmaktadır. Kadını “yuvayı kuran ve yıkan aktör” olarak tanımlamakta ve ona aile, toplum ve vatanın inşasına yönelik bir rol yüklemektedir.
Son olarak mutfak kültürü, beslenme hijyeni, sofra adabındaki modernleşme eğilimleri, bahçe ziraatı ve kümes hayvancılığı teknikleri gibi bütüncül bir yaklaşımla değerlendirilmektedir. Sonuç olarak bu bildiri, incelenen eserin dönemin modernleşme, halk sağlığı, ev ekonomisi, koruyucu hekimlik ve toplumsal cinsiyet politikalarının tarihsel izini sürmek adına son derece zengin, özgün ve nitelikli bir dünya sunduğunu somutlaştırmaktadır.
İslamcılar ve Arap Baharı sonrası iktidar krizi: Suriye deneyimi üzerine bir inceleme
(Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, 2026) Almustafa, Ahmad; Cankara, Yavuz
Arap Baharı devrimlerinin ardından Mısır ve Tunus'ta İslamcı hareketlerin iktidar
deneyimleri, geçiş süreçlerinde karşılaşılan sorunları ve yetersizlikleri ortaya koymuştur. Bu
süreçlerin üzerinden 10 yılı aşkın bir süre geçtikten sonra, Esad rejiminin Suriye'de çökmesi,
İslamcıların Arap dünyasında yeniden iktidara gelmesine imkân sağlamıştır. Ancak bu kez
süreç, cihatçı Selefiliğin bağrından doğan ve geçirdiği derin dönüşümler sonucunda Esad
sonrası Suriye siyasetinin başat aktörü hâline gelen Heyet Tahrir eş-Şam (HTŞ) öncülüğünde
gerçekleşmiştir.
Bu tez, geçiş sürecinin ilk bir buçuk yılında Suriye'deki yeni yönetimin iktidar deneyimini ele
almaktadır. Çalışma, söz konusu hareketlerin devlet yönetiminde karşılaştıkları sorunları ve
yetersizlikleri ortaya koymayı ve benzer bir tablonun Suriye'de HTŞ öncülüğündeki yeni
iktidar deneyiminde tekrarlanıp tekrarlanmayacağı sorusuna yanıt aramayı amaçlamaktadır.
Bu doğrultuda Suriye vakası, Mısır ve Tunus'taki iktidar deneyimlerle karşılaştırmalı bir
çerçevede incelenmiştir.
Çalışmada, konuların tarihsel gelişimini, güncel siyasal süreçleri ve vakalar arasındaki
dinamikleri analiz etmek amacıyla tarihsel, betimsel ve karşılaştırmalı yöntemler bir arada
kullanılmıştır. Çalışma, iç ve dış faktörlerin, yeni Suriye yönetiminin demokratik bir
dönüşüme öncülük etme başarısından bağımsız olarak, iktidarda kalma kapasitesini
desteklediğini ve önceki deneyimlerden farklı bir yörünge oluşturduğunu ortaya koymaktadır.
İlaca dirençli patojenler ve biyofilmlerin kontrolünde yeni nesil antibiyotik alternatifleri olarak liyofilize postbiyotik metabolitlerin etkinliğinin değerlendirilmesi
(Bilecik Şeyh Edebali Üniversitesi, Lisansüstü Eğitim Enstitüsü, 2026) Doğan, Benannur; Gurbanov, Rafig
Antibiyotik direncindeki küresel ve hızlı artış ile biyofilm kaynaklı enfeksiyonların tedavisinde karşılaşılan zorluklar, yeni nesil antimikrobiyal stratejilerin geliştirilmesini zorunlu kılmaktadır. Bu bağlamda, probiyotik bakterilerce üretilen postbiyotik metabolitler, patojen mikroorganizmalar üzerinde güçlü inhibitör etkiler sergileme potansiyeline sahiptir. Bu çalışmanın amacı, liyofilize Lactobacillus gasseri L10 ve Lactiplantibacillus plantarum 299v kaynaklı postbiyotik metabolitlerin, ilaca dirençli patojenler üzerindeki etkinliklerini araştırmaktır. Araştırmada test mikroorganizmaları olarak Escherichia coli ATCC 35218, Metisilin-dirençli Staphylococcus aureus (S. aureus ATCC 6538 kökenli) ve Streptococcus pneumoniae ATCC BAA-1665 suşları kullanılmıştır. İlgili probiyotik suşlardan hücresiz süpernatant formunda elde edilen postbiyotik metabolitler, biyoaktif bileşenlerin bozulmasını önlemek, yüksek stabilite ve uzun raf ömrü sağlamak amacıyla liyofilizasyon işlemine tabi tutulmuştur. Hazırlanan bu liyofilize postbiyotiklerin farklı konsantrasyonları patojenlere uygulanmıştır. Postbiyotiklerin antibakteriyel aktiviteleri hücre canlılık analizi ve "Agar spot" testi ile; antibiyofilm etkinlikleri ise kristal viyole yöntemiyle değerlendirilmiştir. Elde edilen tüm veriler istatistiksel olarak analiz edilmiş ve anlamlılık düzeylerine göre karşılaştırılmıştır. Bulgular, liyofilize postbiyotik metabolitlerin, ilaca dirençli patojenler üzerinde konsantrasyona bağımlı antibakteriyel ve antibiyofilm aktivite gösterdiğini ortaya koymaktadır. Bu çalışma, hem klinik uygulamalar için dayanıklı farmakolojik ajanların geliştirilmesine olanak tanımakta hem de dirençli enfeksiyonlarla mücadele stratejilerine yön vererek halk sağlığının korunmasına önemli bir katkı sunmaktadır.
