Termofilik Aktinomisetlerin Kompost Hızlandırıcı Olarak Etkilerinin İncelenmesi

Abstract

Proje, komposttan izole edilen Streptomyces spp.lerin organik madde degradasyonunda etkinliklerini incelemek amacıyla yapılan işlemleri içermektedir. Streptomyes spp. izolasyonu, kompost sistemlerinden elde edilen numuneler ile dilüsyon plaka yöntemi kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Elde edilen izolatlar arasından seçim enzim testleri, morfolojik değerlendirme ve 16S rRNA analiz aşamalarının uygulanmasıyla gerçekleştirilmiştir. Enzim testleri kapsamında izolatlara selüloz, nişasta ve ksilan degradasyon testleri uygulanmıştır. Ksilanı degrade eden iki izolat ve 16S rRNA analizi ile belirlenen ve termofilik Streptomyces thermovulgaris türüne %100 benzerlik gösteren 1 adet izolat kompost denemelerinde kulanılmak üzere seçilmiştir. Kompostlaşma denemeleri 15 gün süresince gerçekleştiren izleme amaçlı ölçüm ve analizlerden oluşmaktadır. Proje kapsamında elde edilen ve sırasıyla A, B ve C kodu verilerek kullanılan suşlar liyofilize edilerek toplamda 1g olacak şekilde tekli, ikili ve üçlü karışımlar halinde sistemlere eklenmiştir. İlk olarak gerçekleştirilen sıcaklık ölçümleri tüm sistemlerde sanitasyon koşullarını sağlayacak sıcaklıkların elde edildiğini göstermiştir. Proje kapsamında elde edilen sonuçlar organik madde degradasyonunda kontrole kıyasla 3 kata varan artışların olduğunu göstermektedir. Kompost sistemlerinin olgunluklarının belirlenmesi amacıyla yapılan analizlerden elde edilen toplam azot, C/N, amonyak/nitrat oranları kontrolünde dahil olduğu tüm sistemlerde olgunluk kriterlerinin büyük ölçüde sağlandığını göstermiştir. Sistemlerde sınır değerlerde elde edilen amonyak/nitrat oranlarından kompostlarda bir miktar ürenin olduğunu anlaşılmaktadır. Olgunluk testleri kapsamında son olarak Çimlenme İndeks testi gerçekleştirilmiştir. Test sonuçları genel olarak değerlendirildiğinde kompost karışımlarının tarım uygulamalarında kullanılabileceği görülmüştür. Kompost karışımlarına eklenen suşların ve karışımlarının mikrobiyal floraya etkileri kontrol sistemi ile karşılaştırılmalı olarak metagenom analizi ile belirlenmiştir. Sonuçlar mikroorganizmaların farklı enzimatik aktivitelerine bağlı olarak organik madde degradasyonunda farklı mekanizmaların varlığını ortaya koymuştur. Metagenom analizi aynı zamanda kompost karışımlarında kullanılan gübrenin saklanma koşulları hakkında da önemli ipuçları vermektedir. Sonuçlar genel olarak değerlendirildiğinde mikroorganizmaların seçiminde uygulanan prosedürlerin başarılı olduğu, kullanıldıkları sistemlerde organik madde degradasyonunu farklı mekanizmalar kullanarak önemli ölçüde arttırdıkları belirlenmiştir.