Şerif Murtazâ’nın Emâlî’sinde Şiirle İstişhad Metodu

Abstract

Kur’an’daki bazı ifade ve kullanımların Arap dili açısından izaha muhtaç olduğu ve bu izahı yapmakta referans olarak sahabe zamanından itibaren Arap şiirinin kullanılageldiği bilinmektedir. Zaman içerisinde “istişhat” olarak kavramlaşan bu izah çabası, erken dönemden itibaren belli bir disipline girmiş ve gelişmiştir. Hicri 4. Yüzyılda Abbasiler döneminin önde gelen ilmi şahsiyetlerinden Şerif Murtaza, Emâlî adlı eserinde anlaşılmasında güçlük “müşkil” bulunan ayet ve hadislerin izahında Arap şiirini referans göstermiş, istişhada yoğun bir şekilde yer vermiştir. Arap olmayan unsurların İslam’a girişi ve fasih Arap dilinin bundan etkilenmesi sonucu bazı ayetlerin anlaşılmasında yaşanan problemin çözümü olarak özellikle cahiliye şiirindeki kullanımları esas almıştır. Bu makale, Şerif Murtaza’nın eserindeki istişhat yöntemini araştıracaktır.

It is known that some of the expressions and uses of the Qur'an are in need of the sight of the Arabian language and that Arab poetry has been used since the companionship as a reference in making this explanation. This interpretation, which has been conceptualized as "consultation" over time, has entered into a certain discipline from the early period. In the 4th century, Sherif Murtaza, one of the leading scholars of the Abbasid period, referred to Arabic poetry in the light of verses and hadiths that were difficult to understand in his work "Emâlî". The influx of non-Arab elements into Islam and the facade of the Arabic language is based on the use of poetry in particular as a solution to the problem of understanding some of the resulting verses. This article will investigate the method of consultation by Sharif Murtaza. Keywords: Arabic literature, Charef Murtaza, Emali, Istishat, Quran’s muskhils.