İslâm ahlâk felsefesinde yetimlere bakış: Darüleytam örneği

Abstract

Daruleytam, yetimler yurdu anlamına gelir. Balkan ve Kurtuluş Savaşı sonralarında yetim kalan çocuklar dolayısıyla bu kurumlar açılır. Çokta güzel faaliyetler yapmıştır. Yetimi himaye etmenin yanında onlara meslek edindirmiş ve dini- milli değerleri de aşılamıştır. Osmanlı ile gündeme gelen bir kavram olmasına karşın İslâm’ın yetime verdiği değere dayanarak Hz. Muhammed (sav) dönemine kadar yetimin himaye altına alındığı bilinmektedir. Darüleytamlarda kalan çocuklar bir mesleğe yönlendirilmek suretiyle üretim yaparak hem kurumun ihtiyaçlarına cevap vermiş onu eonomik olarak rahatlatmış hem de kendisi edindiği meslek ile kazanç sağlamıştır. Buradaki çocuklar ülkesi için üretmiştir. Savaşlar öncesi yetim konusu gündeme gelmemiştir. Zira İslâmi öğreti yetimin akrabaları tarafından bir şekilde himayesini temin etmiştir. Ancak savaşla birlikte yokluğun da işin içine girmesi, yetime kimse olabileceklerinde savaşlarda şehid olması ya da onlarında ekonomik sıkıntılara düçar kalmaları yetimlerin barınacağı devlet kontrolünde yetimi her yönden hayata hazırlayan yerlere ihtiyaç olmuştur. Savaş öncesi azınlıkların ülkede kurdukları yetimhaneleri terketmeleri buradaki çocukları himayesiz bırakmıştır. Savaş sonrası ülkeyi işgal edenlerden güç alanlar kendi yerleri olduğunu iddia ettikleri yetimler yurdu olarak işletilen kurumların binalarını almak için bu binaları boşaltmış ve bu çocukların yakınlarına gönderilebilenler giderken gidemeyenler elde kalan kurumlara yerleştirilmeye çalışılmıştır. Şimdilerde Sosyal Hizmetler Kurumunun veya bir vasisi ya da velisinin himaye ettiği yetimler, hayattaki yerini korumaktadır. Yetimlik ortadan kaldırılamayacağına göre hedef yetimi en sağlıklı, faydalı şekilde yetiştirmek olmalıdır. Yetimi eğiten sorumlular da kesinlikle dini inanç kuvvetli olmalıdır.Daruleytam means orphans' home. After the Balkan War and the War of Independence, these institutions were opened due to orphaned children. He has done very good activities. In addition to protecting orphans, he also gave them a profession and instilled religious and national values. Although it is a concept that came to the fore with the Ottoman Empire, it is known that the orphan was taken under protection until the time of the Prophet Muhammad (saas), based on the value that Islam attaches to the orphan. By directing the children staying in the darüleytams to a profession, they both responded to the needs of the institution by producing, relieved them economically and made a profit with the profession they acquired. The children here have produced for their country. The issue of orphans was not raised before the wars. Because Islamic teaching has somehow ensured the protection of the orphan by his relatives. However, the fact that poverty came into play with the war, that the orphans were martyred in wars when they could be a person, or that they fell into economic difficulties, there was a need for places where orphans would be sheltered, under the control of the state, which prepared the orphan for life in every way. The abandonment of the orphanages established by the minorities in the country before the war left the children here without protection. Those who took power from those who occupied the country after the war evacuated these buildings in order to take the buildings of the institutions operated as orphanages, which they claimed to be their own places, and those who could be sent to the relatives of these children left, while those who could not go were tried to be placed in the remaining institutions. Nowadays, orphans who are protected by the Social Services Institution or by a guardian or guardian maintain their place in life. Since orphanhood cannot be eliminated, the goal should be to raise the orphan in the healthiest and most beneficial way. Those responsible for educating the orphan must also have strong religious beliefs.