MUHASEBE MESLEK MENSUPLARINI MUHASEBE HİLELERİNE YÖNLENDİREN FAKTÖRLERİN HİLE ÜÇGENİ KAPSAMINDA DEĞERLENDİRİLMESİ

Abstract

Muhasebe hileleri, işletme karlılığını daha yüksek ya da düşük göstermek, daha yüksek kredi sağlamak veya daha az vergi ödemesi gerçekleştirmek gibi çeşitli amaçlarla yapılabilmektedir. Amacı ne olursa olsun bireyleri hileye yönlendiren faktörler “hile üçgeni” olarak adlandırılan baskı, fırsat ve haklı gösterme unsurlarından oluşmaktadır. Bu çalışmada, hile üçgeni teorisi kapsamında muhasebe hilelerinin incelenmesi ve muhasebe meslek mensuplarının algılarıyla hile üçgeni boyutları arasındaki ilişkilerin belirlenmesi amaçlanmıştır. Bu amaç doğrultusunda hazırlanan anket İzmir Serbest Muhasebeci Mali Müşavirler Odası’na kayıtlı bağımsız meslek mensuplarına uygulanmıştır. Elde edilen veriler nicel analiz yöntemlerinden korelasyon analizi tekniği ile test edilmiştir. Bu çalışma sonunda, hile üçgenini oluşturan baskı, fırsat ve haklı sebepler boyutlarının birbirleriyle anlamlı bir ilişki içerisinde olduğu ve muhasebe hilelerinin meydana gelmesinde birbirlerini doğrusal yönde etkilediği sonucuna ulaşılmıştır.